Indirecte bemiddeling in ouderschapsconflicten

Alle artikels over bemiddeling algemeen, die niet onder een specifieke groep vallen
verasteyvers
Berichten: 10
Lid geworden op: 24 nov 2017 16:11
Contacteer:

Indirecte bemiddeling in ouderschapsconflicten

Bericht door verasteyvers » 20 mei 2018 19:44

Elke bemiddeling is maatwerk, en dat geldt niet alleen voor de inhoud van de gesprekken en het bemiddelingsakkoord, maar evengoed voor de vorm van het traject. Gezamenlijke gesprekken (“directe bemiddeling” dus) is de standaardformule voor de meeste familiale bemiddelaars, maar soms kan –of moet- het ook anders.

Indirecte bemiddeling

Hoe ziet zo’n indrecte bemiddeling eruit?

De bemiddelaar spreekt elk van de partijen apart, luistert naar hun verhaal en peilt naar hun gefundeerde standpunten en wensen. Vervolgens brengt de bemiddelaar die informatie over naar de andere partij, en gaat zo steeds heen en weer. Het principe is dat alle informatie die een partij met de bemiddelaar deelt, ook wordt gecommuniceerd aan de andere partij via de bemiddelaar. Volledige transparantie is belangrijk.

De afzonderlijke gesprekken kunnen een voorbereidende fase zijn, bedoeld om partijen klaar te stomen voor een gezamenlijk gesprek. Maar in sommige gevallen worden de afzonderlijke gesprekken voortgezet tot aan het einde van het bemiddelingstraject.

De techniek van indirecte bemiddeling wordt heel vaak gebruikt bij herstelbemiddeling in strafzaken. Dikwijls hebben de betrokkenen in zo’n zaken weinig of geen voorgeschiedenis en is het doel vooral om een akkoord over bijvoorbeeld een schadevergoeding te bereiken. Het is ook moeilijk in te schatten wat een gezamenlijk gesprek zou betekenen voor de partijen... De uitspraken van een dader die geen verantwoordelijkheid wil nemen voor zijn daden, kunnen meer kwaad dan goed doen voor een slachtoffer. Als een gezamenlijk gesprek niet tot herstel bijdraagt, kiest men daarom voor indirecte gesprekken.

Zin of onzin van afzonderlijke gesprekken in ouderschapsbemiddeling

Is er plaats voor indirecte bemiddeling binnen ouderschapsbemiddeling? Hier hebben de partijen wel een voorgeschiedenis, en bestaat er vooral de noodzaak van verderzetting en transformatie van de onderlinge relatie.

Immers: de relatie tussen gescheiden ouders houdt niet op te bestaan, integendeel. De relatie neemt een nieuwe vorm aan, en dient nu een ander doel, namelijk de opvoeding en ondersteuning van de kinderen. Een minimum aan communicatie is daarin noodzakelijk, en het is dus belangrijk dat ouders met elkaar in gesprek kunnen gaan.

Bemiddeling reikt ouders bepaalde tools aan om die communicatie verder te zetten, en er kunnen duidelijke afspraken worden gemaakt over hoe de ouders in de praktijk met elkaar zullen afstemmen waar het de kinderen aanbelangt. Het spreekt voor zich dat een gezamenlijk gesprek de beste basis vormt voor een constructieve verderzetting van een gedeeld ouderschap.

Idealiter zitten partijen dus samen, met de bemiddelaar, om hun moeilijkheden aan te pakken. Maar dat is gemakkelijker gezegd dan gedaan natuurlijk...

Wanneer het nog erg moeilijk is om elkaar te zien, wanneer de emoties zodanig hoog oplopen dat men niet meer naar mekaar (of naar de bemiddelaar) kan luisteren, is het soms beter om eerst afzonderlijk met de bemiddelaar in gesprek te gaan.

Voordelen van indirecte bemiddeling

Een indirecte bemiddeling geeft partijen de mogelijkheid en de rust om eerst vertrouwd te geraken met de bemiddeling op zich, zonder meteen geconfronteerd te worden met de interactie die er zou zijn met de ander tijdens zo'n gesprek.

Elke partij heeft de kans om zijn verhaal te doen aan de bemiddelaar zonder dat de aanwezigheid van de ander hen daarin remt. De partij voelt zich gehoord en erkend in zijn verhaal. En soms is dat nodig vooraleer men kan luisteren naar het verhaal van de ander.

De non-verbale communicatie valt weg. Dat kan een nadeel zijn uiteraard, omdat de bemiddelaar daarbij een deel aan informatie over de reacties en de interacties tussen partijen mist. Maar het is ook een voordeel, vooral in erg beladen situaties. Het gezucht en geblaas, het ongeduldig tikken met de voet, rollen met de ogen, ... het kan voor de andere partij allemaal zodanig beladen zijn dat die blokkeert en niet meer in staat is om vrij te spreken.

Uitdagingen voor de bemiddelaar

Afzonderlijke gesprekken stellen de bemiddelaar voor een aantal bijkomende uitdagingen.

De bemiddelaar moet goed getraind zijn in het nauwgezet en correct overbrengen van de standpunten en behoeftes van de ene naar de andere partij: onbevangen luisteren en goed samenvatten zijn de sleutels tot een succesvolle indirecte bemiddeling.

Verder is transparantie erg belangrijk. Dat geldt natuurlijk voor elke bemiddeling, en zelfs voor communicatie in het algemeen, maar in het bijzonder nog sterker bij indirecte bemiddeling. Er moet transparantie zijn over de gesprekken met beide partijen, en vooral ook over de rol van de bemiddelaar. De bemiddelaar is geen vertrouwenspersoon van de partijen, maar een tussenpersoon tussen beide die de gesprekken kadert en structureert.

Het indirecte karakter van de gesprekken maakt het voor de bemiddelaar nog moeilijker om het conflict bij de partijen te laten, en er niet in meegezogen te worden. Duidelijkheid en transparantie over de eigen rol als bemiddelaar, kunnen daarbij helpen.

Een gezamenlijk gesprek blijft het uitgangspunt

Wanneer het gaat om ouderschapsbemiddeling, blijft een gezamenlijk gesprek toch het uitgangspunt en het streefdoel.

Afzonderlijke gesprekken met de bemiddelaar kunnen ongetwijfeld hun nut hebben, maar dienen in principe slechts als de eventuele noodzakelijke voorbereiding op een 'gewone' bemiddeling waarbij de partijen samen rond de tafel zitten.

Ook na de scheiding blijven de ex-partners samen de ouders van hun kinderen. Er is een einde gekomen aan de partnerrelatie maar niet aan de ouderrelatie ten aanzien van de kinderen. De praktische uitwerking ervan zal er echter anders gaan uitzien na de scheiding.
Het is daarom belangrijk dat ouders na de scheiding nog goed met elkaar overleggen. Nog meer dan tijdens de relatie, vormen een goed overleg en duidelijke afspraken de basis voor een vlot lopend ouderschap na scheiding.

Het hoeft geen verder betoog dat gezamenlijke gesprekken daarom erg belangrijk zijn. Maar het is goed om een alternatief te hebben. Als partijen echt niet samen kunnen zitten, zou men in een systeem van indirecte bemiddeling kunnen starten, als voorbereiding op gezamenlijke gesprekken.
Vera Steyvers - familiale bemiddeling & echtscheidingsbegeleiding
info@verasteyvers.be - www.verasteyvers.be
Tel. 0470 335 065
Sint-Hubertusstraat 57 - 2600 Berchem

Plaats reactie